(6/8/2010)-Sau thất bại của chương trình 1 triệu ha lúa chất lượng cao XK, ngày 3/8, tại TPHCM, Cục Trồng trọt, Tổng Cty Lương thực miền Nam và đại diện các tỉnh ĐBSCL lại hâm nóng ý tưởng này với quy mô nhỏ hơn.

DOANH NGHIỆP MONG MUỐN

Ông Nguyễn Thọ Trí, Phó TGĐ Tổng Cty Lương thực miền Nam (Tổng Cty LTMN), cho biết ĐBSCL là nơi cung cấp gần như 100% lượng gạo XK của cả nước, nhưng SX lúa ở đây vẫn còn nhiều hạn chế. Trong đó, tình trạng sử dụng quá nhiều giống lúa trên đồng ruộng, khiến cho gạo VN chỉ có thể phối trộn lại để XK theo các dạng 5%, 10%...tấm, mà không thể tạo thành gạo chất lượng cao thực sự. Hậu quả là dù đang đứng ở vị trí thứ 2 trong hàng ngũ các nước XK gạo trên thế giới, nhưng gạo VN vẫn chủ yếu được bán xô, không tên tuổi với giá thấp. Chính vì thế, Tổng Cty LTMN mong muốn có những vùng nguyên liệu lớn, tập trung chỉ SX 1 vài bộ giống lúa chất lượng cao để qua đó có thể xây dựng được thương hiệu cho hạt gạo VN và Tổng Cty LTMN sẵn sàng đặt hàng nông dân và bao tiêu sản phẩm theo giá thoả thuận, đảm bảo có được mức lợi nhuận tốt cho nông dân.

PGS.TS Phạm Văn Dư, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt cho rằng việc liên kết xây dựng những vùng lúa nguyên liệu chất lượng cao phục vụ XK vào lúa này là đúng thời điểm. Theo đó, vùng nguyên liệu phải nằm trong quy hoạch tổng thể nông nghiệp, nông thôn của địa phương, có điều kiện tự nhiên phù hợp, hạ tầng KT-XH   tương đối tốt. Quy mô diện tích của từng mô hình từ 500-1.000ha, tiến tới xây dựng từng vùng nguyên liệu trên 10.000ha, mỗi tỉnh có từ 2-3 vùng nguyên liệu với sự tham gi tự nguyện của nông dân, áp dụng các TBKT mới trong canh tác lúa.

Bắt đầu từ vụ ĐX 2010-2011, các mô hình sẽ được triển khia ở 6 tỉnh tham gia liên kết, với tổng diện tích mong muốn là 6.000ha. Sau đó, sẽ mở rộng ra các tỉnh khác. Trong năm 2011, diện tích vùng nguyên liệu ở ĐBSCL sẽ phấn đấu đạt từ 6.000-10.000ha, năm   2012 đạt từ 20.000-40.000ha. Năm 2013 phấn đấu đạt 50.000-80.000ha.

ĐỊA PHƯƠNG ĐỒNG TÌNH

Đại diện ngàng nông nghiệp các tỉnh tham gia cuộc họp đều bày tỏ sự sẵn sàng tham gia chương trình liên kết này. Ông Nguyễn Văn Hiếu, PGD Sở NN&PTNT Đồng Tháp cho biết, đến nay tỉnh này đã tổ chức thực hiện được 8 vùng lúa nguyên liệu, chỉ SX 1 giống (Jasmine 85), trong đó, mô hình ở HTX Tân Cường, xã Phú Cường (Tam Nông) có diện tích tới 430 ha. Lúa SX ra ở những mô hình này đều có chất lượng tốt, độ đồng đều cao, và được một số DN thu mua với giá cao hơn giá thị trường từ 150-200 đ/kg. Tuy nhiên, do chưa có sự liên kết, ràng buộc nên việc tiêu thụ lúa ở những mô hình 1 giống vẫn còn phập phù nên liên kết này là rất cần thiết.

Ông Cao Văn Hoá, PGĐ Sở NN&PTNT Tiền Giang, khẳng định, từ lâu tỉnh này đã rất mong muốn có sự liên kết giữa DN với địa phương và nông dân trong SX lúa. HIện tại, ở Tiền Giang đang có một số mô hình SX lúa theo Global GAP, mà nếu như không có sự tham gia của DN thì không thể thành công. Nông dân Tiền Giang đã dư sức làm ra những hạt lúa đạt tiêu chuẩn chất lượng cao và mô hình ở tỉnh này hoàn toàn có thể mở rộng ra trên 1.000ha.

Ông Đoàn Ngọc Phả, PGĐ Sở NN&PTNT An Giang, cho biết tỉnh này đã có kinh nghiệm trong việc chỉ đạo xây dựng 2 mô hình SX lúa theo Global GAP rất thành công với sự tham gia của Cty ADC, Cty Agimex cũng đang liên kết với nông dân xây dựng vùng nguyên liệu lúa trên 900 ha chưa kể dự án lúa Nhật của Cty Kitoku Sinryo đã được triển khia hiệu quả từ nhiều năm nay.

Tuy nhiên, từ bài học không thành công trong triển khai Quyết định 80, đại diện các Sở cũng lưu ý các bên tham gia phải có những ràng buộc cụ thể, xác đ ịnh rõ trách nhiệm từng bên…Đặc biệt, các địa phương đã nhắc nhở Tổng Cty LTMN sớm nghiên cứu, đặt hành bộ giống lúa cho từng địa phương, để TT giống cây trồng ở các tỉnh có kế hoạch cung ứng kịp thời, vì chỉ còn 3 tháng nữa là vào vụ ĐX 2010-2011