Phát triển hệ thống giống lúa nông dân ở Bắc Kạn
(7/7/2010)-Trung tâm Phát
triển nông thôn bền vững (SRD) là Tổ chức phi chính ohủ (NGO), thành viên của mạng
lưới CIFPEN Việt Nam. Từ năm 2005 đến nay SRD đã đề xuất và triển khai 12 dự án
ở nhiều địa phương miền núi Việt Nam. Một số dự án sau khi khi kết thúc có hiệu
quả cao.
Trong số các dự án
phỉa kể đến dự án “Nâng cao năng lực cho các nhóm nông dân trong quản lý bền vững
giống lúa cộng đồng” tỉnh Bắc Kạn, kết thúc năm 2008, mở ra sự án mới “Củng cố
và phát tiển hệ thống giống lúa nông dân tại tỉnh Bắc Kạn” kinh phí 310 ngàn
USD, triển khai từ năm 2008 kết thúc năm 2011.
Bắc Kạn là tỉnh
miền núi phía Bắc còn nhiều khó khăn, đời sống của nông dân chủ yếu dựa vào tự
cung tự cấp. Việc SX lương thực ở Bắc Kạn do không có những cánh đồng rộng lớn
nên nông dân hạn chế trong việc đưa tiến bộ và các giống mới vào canh tác. Bộ
giống lúa ở địa phương chưa phong phú, nhiều giống thoái hoá, việc SX lúa giống
của các hộ xã viên và HTX chưa chuyên nghiệp, do đó việc cung cấp các giống mới
giống thích nghi với điều kiện khô hạn ở miền núi gặp nhiều khó khăn.
Từ năm 2005 đến
2007, SRD đã đưa dự án “Nâng cao năng lực cho các nhóm nông dân trong quản lý bền
vững giống lúa cộng đồng” vào Bắc Kạn. Đã có 20/122 xã tham gia dự an , góp phần
củng cố và đa dạng các giống lúa thuần ở địa phương. Người nông dân tham gia dự
án đã biết áp dụng các kiến thức, TBKT đã học tập, để SX hạt giống và gieo cấy đạt
hiệu quả cao. Dự án đã góp phần nâng cao năng suất lúa giống SX tại địa phương,
giảm bớt sự phụ thuộc vào nguồn cung cấp giống từ các địa phương khác, tạo nên
sự hợp tác trong cộng đồng. Từ dự án này, SRD nhận thấy để củng cố và phát triển
bền vững các giống lúa ở Bắc Kạn, tìm kiếm sự hỗ trợ từ các tổ chức chính quyền
cho hệ thống giống lúa của nông dân, SRD đã cùng với Chi cục BVTV tỉnh phát triển
một dự án mới để tiếp tục kết quả của dự án cũ.
Dự án mới nhằm 3
mục tiêu: Nâng cao năng lực về SX giống lúa cho nhiều nông dân ở Bắc Kạn, chú
trọng tới các xã đã tham gia dự án trước, cải thiện đời sống của nọng dân tham
gia SX giống, gắn với thu nhập của các hộ. Giúp nông dân dần dần thích nghi với
các ảnh hưởng liên quan đến SXNN hàng hoá khi gia nhập WTO, thích nghi với biến
đổi khí hậu, chủ động được nguồn giống khi không còn chính sách trợ giống. từ
những kết quả thu được của dự án, địa phương và nông dân có thể trình lên Chính
phủ những kiến nghị.
Dự án triển khai
từ năm 2008 qua năm 2009 đã có 12 xã với gần 400 người tham gia. Dự án dự kiến
kết thúc vào năm 2011, sẽ có 42 xã với trên 1.200 nông dân tham gia, những nông
dân này sẽ là các nòng cốt giúp đỡ nhân dân các xã trong tỉnh cùng nhau phát
triển nhanh, mạnh hệ thống SX lúa giống trên địa bàn tiến tới mục tiêu giống lúa
giống lúa của nông dân sản xuất ra sẽ được cấp giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn
quốc gia. TTKN Bắc Kạn cam kết sẽ hỗ trợ kinh phí cho các nông dân tham gia dự án
làm giống lúa trên phạm vi 5-10ha. Chi cục BVTV cam kết hỗ trợ nông dân về phòng
trừ sâu bệnh.















