Kinh nghiệm nhà vườn: Trồng lại vườn cây ăn trái mau cho thu hoạch (14/03/2007)
Bên cạnh những vườn cây ăn trái tươi tốt, hoa trái sum xuê, không ít vườn ở vào thời kỳ già cỗI cho thu hoạch kém cả về sản lượng và giá trị. Cưa đốn toàn bộ cây trên vườn, bang líp đảo đất, xẻ lại mương, đắp mô trồng lại vườn mới là phương cách tốt nhất cho việc “mần lại từ đầu”. Nhưng cách trên ư tốn kém công sức và phải chờ vài ba năm mới có thu hoạch nên nhiều nhà vườn chần chừ, năm này qua năm khác, vườn cây hoá rừng, cho thu nhập kém. Đồng bằng sông Cửu Long đất đai màu mỡ, đủ nước ngọt dễ bồi bổ, cải tạo tầng canh tác nên nhiều sáng kiến cho việc trồng mớI vườn cây ăn trái thay vườn cây đã già cỗi từ nhà khoa học, từ nhà vườn. Xin tập hợp các kinh nghiệm trồng lại vườn theo hướng trống gối, tận dụng thời gian và lao động gia đình cho việc cải tạo vườn cây lão hoá già cỗi thành vườn mớI chuyên canh cho thu hoạch sớm, đầu tư ít.
- Chọn mua và nuôi dưỡng cây giống trong vườn ươm mini
Xác định kỹ giống cây sẽ trồng cho thu nhập cao trước mắt và tương lai phù hợp thông thổ của vùng (quy hoạch của cấp huyện, tỉnh) và khả năng lao động, vật tư chăm sóc của chủ vườn. Mua cây giống “tiêu chuẩn”- tức là đúng gốc ghép, mắt ghép (thí dụ cây bưởi Da xanh ghép trên gốc bưởI Lông) sẽ dùng bao nhựa, thùng nhựa loạI lớn 30X30X40cm đất trộn tro trấu, mụi dừa mục và phân bón lót, khử nấm bệnh đúng như nhà kỹ thuật khuyến cáo để nuôi cây giống trong vườn ươm giống mi ni trước sân nhà. Nếu có điều kiện thuận lợI thì lấp cát vào vườn ươm đến 4/5 chiều cao của bọc nhựa, mát bầu, vườn giống mau phục hồI và phát triển nhanh. Chăm sóc đặc biệt cho vườn ươm mini, cây giống được tướI nước và chăm sóc đầy đủ hàng ngày rất mau bung tượt ra nhánh. Phải chú ý bấm đọt, tạo tán nếu cần ngay trong khi cây giống trong vườn ươm mini.
- Dọn vườn cũ, đắp mô mới
Tiến hành đốn bỏ các cây già cỗi bệnh hoạn, gom lá cây khô cành mục chôn hoặc đốt bỏ, dùng dây nilon căng theo mặt líp xác định vị trí dự tính trồng để đắp mô bằng đất đào trên liếp cho cây chính. Tạo mô khối hộp chữ nhật 50X80X80 cm hay mô tròn đường kính 80 cm, cao 50 cm, mô cho cây phụ 50X50X30cm (nếu có trồng). Trong khi chờ cây giống phát triển trong vườn ươm cần bón phân hữu cơ kết hợp đảo trở cho các mô đất giai đoạn chuẩn bị trồng tơi xốp để khi đặt cây mau bén rễ hơn, nhanh cho thu hoạch hơn. Sau 5-6 tháng, tiến hành đốn cây cũ trên vườn đợt 2: đốn hết toàn bộ hoặc chừa lại một số cây còn hiệu quả, sao cho dướI mặt đất vườn có ánh sáng phân bố đều, nhất là vị trí các mô đất cần có ánh sáng. Tát mương, dùng len móng hay gàu, vẩy sình lên, lấp hố khi trước lấy đất đắp mô và tri sình đều trên mặt líp cũng như bồi hai bên mé líp.
- Trồng cây chính và cây phụ mới
Công việc đốn cây cũ và chuẩn bị mô trồng, sửa líp xong là có thể tiến hành trồng cây mới. Tiến hành đào hố và bón phân bón lót, đặt cây giống ngang mặt bầu, vun đất, nèn chặt và đóng 3 cọc xéo gạc gầu để đỡ cây giống mới trồng không cho gió lay bộ rễ. Cùng lúc xuống giống cây trồng phụ (ví dụ tồng xen cây đu đủ đã gieo hạt và chăm sóc trước 3-4 tháng). Tưới nước, tưới phân đều đặn cho cây mớI trồng mau hồI phục, mau cho trái. Nên trồng cây mới vào đầu mùa mưa và sau tốI đa 1 năm sẽ thanh toán toàn bộ số cây cũ còn lạI trên vườn. Có thể cải thiện đất vườn ít tốn công và tiền bạc nhất bằng cách gieo vãi hạt đậu xanh khắp vườn sau khi sình lên mặt líp đã se và cắt hoặc dùng thuốc diệt cỏ “đánh ngã” vạt đậu khi mới trổ bông – có sinh khối làm phân xanh lớn nhất.
Thu hoạch sớm
Sau 1 năm, dàn cây phụ (đu đủ) đã cho thu hoạch, dàn cây chính mới đã sẵn sàng ra hoa kết trái, nếu là cây bưởi chỉ sau 1,5 năm - 2 năm thay vì 3 - 4 năm kể từ ngày xuống giống.
Tuỳ theo nhà vườn trồng cây gì mà vận dụng kỹ thuật xuống giống và chăm sóc cho phù hợp. Chúc nhà vườn khai xuân thành công.
Tiến hành đốn bỏ các cây già cỗi bệnh hoạn, gom lá cây khô cành mục chôn hoặc đốt bỏ, dùng dây nilon căng theo mặt líp xác định vị trí dự tính trồng để đắp mô bằng đất đào trên liếp cho cây chính. Tạo mô khối hộp chữ nhật 50X80X80 cm hay mô tròn đường kính 80 cm, cao 50 cm, mô cho cây phụ 50X50X30cm (nếu có trồng). Trong khi chờ cây giống phát triển trong vườn ươm cần bón phân hữu cơ kết hợp đảo trở cho các mô đất giai đoạn chuẩn bị trồng tơi xốp để khi đặt cây mau bén rễ hơn, nhanh cho thu hoạch hơn. Sau 5-6 tháng, tiến hành đốn cây cũ trên vườn đợt 2: đốn hết toàn bộ hoặc chừa lại một số cây còn hiệu quả, sao cho dướI mặt đất vườn có ánh sáng phân bố đều, nhất là vị trí các mô đất cần có ánh sáng. Tát mương, dùng len móng hay gàu, vẩy sình lên, lấp hố khi trước lấy đất đắp mô và tri sình đều trên mặt líp cũng như bồi hai bên mé líp.
- Trồng cây chính và cây phụ mới
Công việc đốn cây cũ và chuẩn bị mô trồng, sửa líp xong là có thể tiến hành trồng cây mới. Tiến hành đào hố và bón phân bón lót, đặt cây giống ngang mặt bầu, vun đất, nèn chặt và đóng 3 cọc xéo gạc gầu để đỡ cây giống mới trồng không cho gió lay bộ rễ. Cùng lúc xuống giống cây trồng phụ (ví dụ tồng xen cây đu đủ đã gieo hạt và chăm sóc trước 3-4 tháng). Tưới nước, tưới phân đều đặn cho cây mớI trồng mau hồI phục, mau cho trái. Nên trồng cây mới vào đầu mùa mưa và sau tốI đa 1 năm sẽ thanh toán toàn bộ số cây cũ còn lạI trên vườn. Có thể cải thiện đất vườn ít tốn công và tiền bạc nhất bằng cách gieo vãi hạt đậu xanh khắp vườn sau khi sình lên mặt líp đã se và cắt hoặc dùng thuốc diệt cỏ “đánh ngã” vạt đậu khi mới trổ bông – có sinh khối làm phân xanh lớn nhất.
Thu hoạch sớm
Sau 1 năm, dàn cây phụ (đu đủ) đã cho thu hoạch, dàn cây chính mới đã sẵn sàng ra hoa kết trái, nếu là cây bưởi chỉ sau 1,5 năm - 2 năm thay vì 3 - 4 năm kể từ ngày xuống giống.
Tuỳ theo nhà vườn trồng cây gì mà vận dụng kỹ thuật xuống giống và chăm sóc cho phù hợp. Chúc nhà vườn khai xuân thành công.
Gởi bạn bè
Bản in
